کلاهبرداری با فیش واریز جعلی زمانی اتفاق می‌افتد که فرد با ارائه رسید یا فیش بانکی جعلی، پرداخت وجه را واقعی جلوه دهد و از این طریق مال یا کالایی را از طرف مقابل دریافت کند. این رفتار بسته به نحوه ارتکاب می‌تواند عناوین کیفری مانند کلاهبرداری، جعل یا استفاده از داده و سند جعلی داشته باشد و برای مرتکب مجازات کیفری به همراه داشته باشد. در ادامه، مجازات، نحوه اثبات، مراحل شکایت و مهم‌ترین نکات حقوقی این جرم را بررسی می‌کنیم.
اگر با چنین اتفاقی مواجه شده‌اید یا نمی‌دانید مدارک موجود برای اثبات جرم کافی است، بررسی پرونده توسط وکیل پایه یک دادگستری می‌تواند به شناسایی مسیر درست شکایت و جلوگیری از اشتباه در روند پیگیری کمک کند. در ادامه این مطلب، پاسخ مهم‌ترین سؤالات درباره فیش واریزی جعلی و نحوه پیگیری قانونی آن را خواهید خواند.
موسی الرضا میر وکیل پایه یک دادگستری
وکالت و مشاوره تخصصی در دعاوی کیفری
شماره تماس جهت تعیین وقت مشاوره
کلاهبرداری با فیش واریز جعلی
کلاهبرداری با فیش واریز جعلی یکی از روش‌های فریب در معاملات حضوری و اینترنتی است که در آن فرد با ارائه یک رسید بانکی غیرواقعی، طرف مقابل را متقاعد می‌کند که مبلغ معامله پرداخت شده است. اگر فروشنده با اعتماد به این رسید، کالا یا مال خود را تحویل دهد و مرتکب از این طریق مال او را ببرد، رفتار انجام‌شده می‌تواند با توجه به شرایط پرونده در قالب کلاهبرداری مورد بررسی قرار گیرد.
در این شیوه، فیش جعلی ممکن است با ویرایش تصویر یک رسید واقعی، تغییر مبلغ، نام و شماره حساب، دستکاری شماره پیگیری یا استفاده از نرم‌افزارهای موسوم به «رسیدساز» ایجاد شود. نکته مهم این است که ظاهر فیش و حتی درج شماره مرجع یا ساعت تراکنش، به‌تنهایی اثبات‌کننده واریز وجه نیست و ملاک اصلی، ثبت واقعی مبلغ در حساب بانکی دریافت‌کننده است.
- برای مثال، تصور کنید شخصی برای خرید یک لپ‌تاپ، تصویری مشابه رسید انتقال وجه به فروشنده نشان می‌دهد. فروشنده بدون بررسی موجودی یا گردش حساب، کالا را تحویل می‌دهد؛ اما بعداً مشخص می‌شود هیچ مبلغی واریز نشده و رسید صرفاً برای ایجاد تصور پرداخت ساخته شده است. در چنین وضعیتی، اگر احراز شود که مرتکب از ابتدا با توسل به وسیله متقلبانه قصد فریب فروشنده و بردن مال او را داشته، موضوع می‌تواند از مصادیق کلاهبرداری موضوع ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری باشد.
- این مثال صرفاً فرضی نیست و نمونه‌های مشابه آن در پرونده‌های واقعی نیز گزارش شده است. پلیس فتا تهران در یکی از پرونده‌های اعلام‌شده، از شناسایی فردی خبر داد که با استفاده از اپلیکیشن رسیدساز جعلی و در بستر خرید و فروش کالا، فروشندگان را متقاعد به تحویل کالا می‌کرد؛ در حالی که وجهی به حساب آنان منتقل نشده بود.
از نظر حقوقی نیز باید میان کلاهبرداری عادی، جعل رایانه‌ای و کلاهبرداری رایانه‌ای تفاوت قائل شد. اگر مرتکب صرفاً با ارسال یا نمایش یک رسید جعلی، شخص فروشنده را فریب دهد و از او مال دریافت کند، ممکن است رفتار او در قالب کلاهبرداری موضوع ماده ۱ قانون تشدید بررسی شود. اما اگر برای ساخت رسید، داده‌های قابل استناد به‌صورت غیرمجاز ایجاد یا تغییر داده شده باشد، حسب شرایط پرونده مقررات جعل رایانه‌ای نیز می‌تواند مطرح شود. ماده ۷۳۴ قانون مجازات اسلامی، ایجاد یا تغییر غیرمجاز داده‌های قابل استناد را از مصادیق جعل رایانه‌ای دانسته است.
از سوی دیگر، کلاهبرداری رایانه‌ای موضوع ماده ۷۴۱ زمانی مطرح می‌شود که تحصیل مال مستقیماً از طریق اقدام غیرمجاز در سامانه‌های رایانه‌ای یا مخابراتی، مانند ایجاد، تغییر، محو یا دستکاری داده‌ها صورت گرفته باشد. بنابراین صرف اینکه فیش جعلی از طریق پیام‌رسان، شبکه اجتماعی یا تلفن همراه ارسال شده باشد، برای اطلاق عنوان کلاهبرداری رایانه‌ای کافی نیست و نحوه ارتکاب باید در هر پرونده جداگانه بررسی شود.
در نتیجه، کلاهبرداری با فیش واریز جعلی در همه پرونده‌ها عنوان و مجازات یکسانی ندارد و بسته به نحوه ساخت رسید، شیوه استفاده از آن، تحقق فریب، تحویل مال و نقش ابزارهای رایانه‌ای، ممکن است عناوین کیفری متفاوتی مطرح شود. به همین دلیل، در پرونده‌هایی که تشخیص عنوان اتهامی یا نحوه پیگیری آن پیچیده است، بررسی موضوع توسط وکیل کلاهبرداری در تهران می‌تواند به ارزیابی دقیق‌تر شرایط پرونده و انتخاب مسیر صحیح شکایت کمک کند.
کلیک کنید: اثبات بی گناهی در کلاهبرداری
مجازات جرم کلاهبرداری با رسید جعلی
مجازات جرم کلاهبرداری با فیش واریز جعلی بسته به نوع عمل ارتکابی، میزان فریب و آثار مالی آن متفاوت است. مقنن بر اساس نوع جعل یا استفاده از فیش جعلی، مجازات‌هایی را از حبس تا رد مال و جزای نقدی پیش‌بینی کرده و اعمال می‌کند. در ادامه جزئی‌تر مجازات‌ها را تشریح می‌کنیم:
- مجازات کلاهبرداری و جعل اسناد رسمی و غیررسمی: در صورتی که فیش واریز جعلی با جعل داده‌ها یا اسناد بانکی همراه باشد، رفتار مرتکب مشمول مقررات جعل اسناد غیررسمی می‌شود. طبق ماده ۵۳۶ قانون مجازات اسلامی، مجازات این عمل بین شش ماه تا دو سال حبس یا جزای نقدی سه تا دوازده میلیون ریال است. چنانچه جعل منجر به زیان مالی گسترده یا اخلال در اعتماد عمومی شود، دادگاه می‌تواند مجازات را تشدید کند.
- مجازات کلاهبرداری و استفاده از سند مجعول: هرگاه شخصی از فیش واریز جعلی برای فریب طرف معامله و تحقق منافع مالی استفاده کند، عمل او علاوه‌بر جعل، مصداق استفاده از سند مجعول است. طبق ماده ۵۳۴ قانون مجازات اسلامی، این رفتار با یک تا پنج سال حبس یا جزای نقدی معادل مبلغ تحصیل‌شده مجازات می‌شود.
- مجازات کلاهبرداری همراه با جعل: اگر جعل فیش بانکی با قصد فریب و تحصیل مال غیر انجام شود، جرم در قالب کلاهبرداری مشدد بررسی می‌شود. مطابق ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین جرم کلاهبرداری، ارتشاء و اختلاس، مرتکب به حبس از یک تا هفت سال و پرداخت جزای نقدی معادل وجه کلاهبرداری‌شده و رد مال به صاحب آن محکوم می‌شود. این حالت از سنگین‌ترین اشکال کلاهبرداری با فیش واریز جعلی است.
- مجازات کلاهبرداری طبق قوانین جرایم رایانه ای: در مواردی که فیش جعلی از طریق نرم‌افزارهای ویرایشی یا دستکاری داده‌های بانکی ایجاد شود، رفتار مرتکب مشمول قانون جرایم رایانه‌ای است. بر اساس ماده ۷۴۱ این قانون، هرگونه تغییر، جعل یا دسترسی غیرمجاز به داده‌های الکترونیکی با شش ماه تا دو سال حبس یا جزای نقدی پنج تا چهل میلیون ریال همراه می‌شود.
- پرداخت خسارت به قربانی در کلاهبرداری با فیش جعلی: گذشته از مجازات کیفری، مرتکب کلاهبرداری با فیش واریز جعلی موظف به جبران زیان مالی بزه‌دیده است. دادگاه مطابق با قوانین او را ملزم به بازپرداخت وجه برده‌شده، هزینه‌های دادرسی و خسارات تبعی می‌کند. هدف از این حکم، اعاده وضع مالی زیان‌دیده و جلوگیری از تکرار رفتار مجرمانه است.
کلیک کنید: نحوه اثبات جرم کلاهبرداری در دادگاه
اثبات کلاهبرداری با فیش واریزی
در اثبات کلاهبرداری با فیش واریز جعلی بهره‌گیری از ادله اثبات جرم نقش اساسی دارد. در این‌گونه جرایم، قانون‌گذار ادله‌ای همچون اقرار متهم، شهادت شهود و علم قاضی را معتبر می‌داند، اما قسامه در این موارد کاربردی ندارد؛ زیرا مختص جرایمی مقرر شده که مجازات آنها قصاص یا دیه است. به همین دلیل این جرم عمدتاً بر پایه دلایل و اعتراف یا شهادت اشخاص اثبات می‌شود که در ادامه به هر یک به صورت جداگانه می‌پردازیم:
- اقرار متهم: در جرم کلاهبرداری با فیش واریز جعلی، اقرار صریح متهم یکی از قوی‌ترین ادله محسوب می‌شود. چنانچه شخص مرتکب در مراحل تحقیق یا دادرسی به جعل فیش یا فریب قربانی اعتراف کند، قاضی می‌تواند آن را دلیل قطعی تلقی کند. با این حال، اقرار باید روشن، بدون اجبار و نزد مقام صالح قضایی بیان شود تا اعتبار قانونی داشته باشد.
- شهادت شهود: در بسیاری از پرونده‌های کلاهبرداری با فیش واریز جعلی، شهادت افرادی که از روند معامله، نحوه پرداخت یا جعل فیش آگاه‌اند، نقش تعیین‌کننده دارد. مطابق با قانون مجازات اسلامی، شهادت باید از سوی افراد واجد شرایط با رعایت عدالت و بی‌طرفی ارائه شود. شهادت معتبر می‌تواند وقوع معامله صوری، ارسال فیش جعلی یا نحوه فریب قربانی را برای دادگاه روشن کند.
- علم قاضی: علم قاضی در پرونده‌های کلاهبرداری با فیش واریز جعلی، زمانی حاصل می‌شود که قاضی از مجموع قرائن و مستندات مانند گزارش پلیس فتا، بررسی حساب بانکی و اظهارات طرفین به یقین برسد. بر اساس قوانین، این علم باید مستند به دلایل قابل استناد در پرونده باشد. گزارش کارشناسی بانک و شواهد دیجیتال از مهم‌ترین موارد کمک‌کننده در تحقق علم قاضی به شمار می‌روند.
بیشتر بدانید: تفاوت کلاهبرداری و خیانت در امانت
راه‌های تشخیص فیش واریزی فیک و اصل
تشخیص رسید بانکی جعلی فقط با نگاه کردن به ظاهر آن ممکن نیست؛ چون بسیاری از رسیدهای فیک با استفاده از نمونه‌های واقعی یا نرم‌افزارهای رسیدساز ساخته می‌شوند و از نظر ظاهری شباهت زیادی به رسید اصلی دارند. مطمئن‌ترین روش این است که واریز وجه را مستقیماً در حساب بانکی خود بررسی کنید و صرفاً به تصویر رسید، پیامک ارسالی از سوی خریدار یا شماره پیگیری درج‌شده روی فیش اعتماد نکنید.
| مورد بررسی | رسید معتبر | نشانه مشکوک یا رسید جعلی |
| ثبت وجه در حساب | مبلغ در موجودی یا گردش حساب شما ثبت شده است | فقط تصویر رسید وجود دارد اما وجه وارد حساب نشده است |
| پیامک بانکی | پیام از سرشماره رسمی بانک و مطابق تراکنش واقعی دریافت می‌شود | پیامک از شماره شخصی، ناشناس یا مشابه سرشماره بانک ارسال شده است |
| شماره پیگیری | با تراکنش ثبت‌شده در حساب قابل تطبیق است | شماره پیگیری وجود دارد اما تراکنشی با آن مشخصات در حساب دیده نمی‌شود |
| نام و اطلاعات طرفین | مشخصات با اطلاعات واقعی حساب و تراکنش مطابقت دارد | نام، شماره کارت، مبلغ یا زمان با معامله مطابقت ندارد یا دستکاری شده است |
| ظاهر رسید | فونت، فاصله‌ها و چیدمان با رسیدهای معمول بانک هماهنگ است | فونت متفاوت، اعداد نامنظم، بریدگی تصویر یا اختلاف در فاصله‌ها دیده می‌شود |
| زمان تراکنش | زمان رسید با زمان ثبت واریز در حساب هماهنگ است | زمان رسید درج شده اما هیچ تراکنش متناظری در حساب وجود ندارد |
| لینک یا تصویر ارسالی | رسید صرفاً تأییدکننده تراکنش ثبت‌شده است | خریدار فقط اسکرین‌شات یا تصویر رسید را به عنوان اثبات پرداخت ارائه می‌کند |
چند نکته عملی هم می‌تواند احتمال فریب را کاهش دهد:
- موجودی یا گردش حساب را شخصاً بررسی کنید. مهم‌ترین نشانه پرداخت واقعی، ثبت وجه در حساب مقصد است، نه تصویر رسید
- به پیامک ارسالی توسط خریدار اعتماد نکنید. پیامک جعلی یا ویرایش‌شده می‌تواند ظاهری شبیه پیام بانک داشته باشد
- شماره پیگیری به‌تنهایی ملاک نیست. شماره مرجع یا پیگیری ممکن است از تراکنش دیگری برداشته یا به‌صورت ساختگی درج شده باشد
- در معامله حضوری عجله نکنید. اصرار خریدار برای تحویل فوری کالا قبل از تأیید واریز می‌تواند یک نشانه هشدار باشد
- در مبالغ بالا، فقط از مسیر رسمی بانک استعلام بگیرید. اگر مبلغ در حساب شما ثبت نشده، کالا یا خدمات را تحویل ندهید
- به اسکرین‌شات رسید اعتماد نکنید. حتی رسیدی که لوگو، تاریخ، ساعت و شماره پیگیری دارد می‌تواند ویرایش یا بازسازی شده باشد
از نظر حقوقی نیز اگر رسید از طریق ایجاد یا تغییر غیرمجاز داده‌های قابل استناد ساخته شده باشد، حسب شرایط ممکن است موضوع جعل رایانه‌ای مطرح شود و استفاده آگاهانه از چنین داده‌ای نیز می‌تواند مسئولیت کیفری ایجاد کند. بنابراین در صورت مشاهده رسید مشکوک، علاوه بر نگهداری تصویر آن، پیام‌ها، شماره تماس، اطلاعات حساب و سایر مدارک معامله را نیز حفظ کنید.
شکایت از کلاهبرداری با فیش واریز جعلی
در کلاهبرداری با فیش واریز جعلی قانون‌گذار حمایت ویژه‌ای از بزه‌دیده در نظر گرفته تا بتواند با رعایت تشریفات قانونی، حق خود را بازپس گیرد. شکایت در این موارد نیازمند مستندسازی دقیق و طی کردن مراحل مشخصی است که از جمع‌آوری مدارک تا صدور حکم نهایی را شامل می‌شود. در ادامه ترتیب اقدامات شکایت از این جرم را بررسی می‌کنیم:
- جمع‌آوری اسناد و مدارک: اولین گام در شکایت از کلاهبرداری با فیش واریز جعلی جمع‌آوری مدارک مستدل است. مدارکی همچون تصویر فیش واریز جعلی، پیام‌های متنی یا گفت‌وگوهای انجام‌شده، اطلاعات حساب بانکی و هرگونه مدرک مرتبط با تراکنش، باید جمع‌آوری شود. این مستندات پایه اثبات جرم محسوب می‌شوند و بدون آنها امکان پیگیری مؤثر در مراجع قضایی وجود ندارد.
- ثبت شکایت در پلیس فتا: پس از تکمیل مدارک، شاکی باید به پلیس فتا مراجعه و شکایت خود را ثبت کند. پلیس فتا با تخصص در جرایم سایبری، صحت اسناد الکترونیکی را بررسی و منشأ فیش جعلی را شناسایی می‌کند. در این مرحله، اطلاعات حساب مقصد و منبع فیش مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و گزارش فنی برای ارائه به دادسرا تهیه می‌شود. همکاری کامل شاکی، روند پیگیری را تسریع می‌کند.
- تنظیم و ثبت شکواییه رسمی: در ادامه، شاکی باید شکواییه‌ای رسمی تنظیم کند که شامل مشخصات طرفین، شرح واقعه و درخواست تعقیب کیفری باشد. این شکواییه از طریق یکی از دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت می‌شود تا به صورت رسمی به مرجع قضایی ارسال شود. تنظیم دقیق شکواییه با مشاوره از بهترین وکیل جرایم رایانه ای در تهران، مانع از رد یا نقص پرونده در مراحل اولیه خواهد شد.
- ارجاع پرونده به دادسرای جرایم رایانه‌ای و صدور کیفرخواست: پس از ثبت شکایت، پرونده برای بررسی‌های تخصصی به دادسرای جرایم رایانه‌ای ارجاع می‌شود. در این مرحله، مقام قضایی با بررسی مدارک و گزارش پلیس فتا در صورت احراز دلایل کافی، دستور تعقیب صادر و کیفرخواست علیه متهم تنظیم می‌کند. صدور کیفرخواست به معنای تأیید وقوع جرم و ورود رسمی پرونده به مرحله دادرسی کیفری است.
- ارجاع به دادگاه کیفری و صدور حکم: در نهایت، پرونده به دادگاه کیفری ارسال می‌شود تا قاضی بر اساس کیفرخواست و ادله موجود، رأی مقتضی صادر کند. در صورت احراز جرم کلاهبرداری با فیش واریز جعلی، مرتکب به مجازات مقرر در قوانین مربوط محکوم می‌شود و دادگاه همچنین می‌تواند دستور بازگرداندن وجه و جبران خسارت مالی شاکی را صادر کند. رأی صادره پس از قطعیت، لازم‌الاجرا خواهد بود.
نمونه شکایت کلاهبرداری با رسید جعلی
برای دانلود، کلیک کنید.
نکات حقوقی کلاهبرداری با فیش واریز جعلی
با توجه به افزایش قابل توجه جرایم مرتبط با فیش‌های بانکی جعلی، آگاهی از نکات حقوقی آن ضرورت ویژه‌ای دارد. قانون‌گذار با توجه به ماهیت پیچیده این جرم، مقرراتی را برای حمایت از بزه‌دیدگان و مجازات مرتکبان پیش‌بینی کرده است. در ادامه، نکات مهم حقوقی مرتبط با کلاهبرداری با فیش واریز جعلی را مرور می‌کنیم:
- فیش واریز جعلی، بسته به نحوه ایجاد و استفاده از آن، می‌تواند مشمول مقررات مربوط به جرم جعل اسناد و استفاده از سند یا داده مجعول قرار گیرد و برای مرتکب مسئولیت کیفری ایجاد کند.
- در صورت استفاده از فیش جعلی برای فریب فروشنده، رفتار مرتکب مصداق کلاهبرداری ترکیبی (جعل و فریب هم‌زمان) است.
- مسئولیت کیفری فقط متوجه شخصی می‌شود که عمل جعل یا استفاده از سند جعلی را انجام داده است.
- قربانی می‌تواند دادخواست استرداد مال را در کنار شکایت کیفری مطرح کند تا برای بازگرداندن مال و جبران خسارت اقدام شود. در این مرحله، مشورت با وکیل کیفری در تهران می‌تواند در تنظیم صحیح درخواست‌ها و پیگیری روند پرونده کمک‌کننده باشد.
- پلیس فتا صلاحیت اولیه در کشف و جمع‌آوری ادله دیجیتال مرتبط با جرم کلاهبرداری با فیش واریز جعلی را دارد.
- چنانچه حساب بانکی مرتکب از طریق شخص ثالث افتتاح شده باشد، صاحب حساب صوری نیز در صورت علم به جرم، مسئول است.
- رسید واریز جعلی می‌تواند در معاملات آنلاین، حضوری و حتی میان اشخاص حقیقی مورد استفاده قرار گیرد.
- در صورت انتقال وجه از حساب قربانی به متهم، امکان درخواست توقیف وجه در بانک مقصد وجود دارد.
- جعل فیش بانکی الکترونیکی، علاوه‌بر جعل سنتی، تحت شمول قانون جرایم رایانه‌ای نیز قرار می‌گیرد.
- آگاهی و احتیاط در معاملات غیرحضوری، بهترین راه پیشگیری از وقوع کلاهبرداری با فیش واریز جعلی است.
لینک پربازدید: اثبات مانور متقلبانه در کلاهبرداری
سخن پایانی
در نهایت باید گفت که کلاهبرداری با فیش واریز جعلی نمونه‌ای از ترکیب رفتارهای مجرمانه قدیمی با ابزارهای نوین مالی است. قانون‌گذار با تکیه بر قواعد کیفری، این نوع کلاهبرداری را در زمره جرایم قابل تعقیب عمومی می‌داند. از طرفی هم‌زمانی جعل و فریب در این جرم، نشان‌دهنده پیچیدگی اثبات آن و ضرورت دقت در تحلیل ادله الکترونیکی است.
در این مطلب، مجازات کلاهبرداری با فیش واریز جعلی، نحوه شکایت، شیوه‌های اثبات و مهم‌ترین نکات حقوقی مرتبط با آن را بررسی کردیم. اگر در تشخیص عنوان جرم، جمع‌آوری مدارک یا نحوه پیگیری پرونده تردید دارید، استفاده از مشاوره حقوقی می‌تواند به روشن‌تر شدن مسیر قانونی و جلوگیری از اقدامات اشتباه کمک کند. همچنین در معاملات غیرحضوری بهتر است تا پیش از مشاهده و تأیید قطعی واریز وجه در حساب بانکی، از تحویل کالا یا ارائه خدمات خودداری کنید.
سوالات متداول
اگر فروشنده پس از تحویل کالا متوجه جعلی بودن فیش شود، چه اقدامی باید انجام دهد؟
فروشنده باید فوراً موضوع را به نزدیک‌ترین کلانتری یا پلیس فتا اطلاع دهد و مستندات معامله را ارائه کند. سپس با تنظیم شکواییه از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، تعقیب کیفری متهم را بخواهد. همچنین می‌تواند از دادگاه، تقاضای توقیف حساب بانکی مرتکب یا مسترد کردن وجه را درخواست کند تا از ورود خسارت بیشتر جلوگیری شود.
آیا در صورت عدم انتقال وجه، جرم کلاهبرداری با فیش واریز جعلی محقق می‌شود؟
در صورتی که صرفاً فیش جعلی ارسال شده، اما مال یا وجهی تحصیل نشده باشد، جرم کلاهبرداری محقق نیست و ممکن است در حد شروع به جرم یا جعل سند تلقی شود. با این حال، مقنن رفتار مرتکب را قابل تعقیب می‌داند و بسته به اوضاع و احوال، مجازات آن می‌تواند تا یک درجه پایین‌تر از مجازات جرم کلاهبرداری تعیین شود.
اگر فیش جعلی از طریق حساب واسطه ارسال شود، مسئولیت متوجه چه کسی است؟
در چنین حالتی چنانچه صاحب حساب واسطه، علم به جعلی بودن فیش داشته یا آگاهانه حساب خود را در اختیار مرتکب گذاشته باشد، شریک جرم محسوب می‌شود. اما اگر بی‌اطلاع بوده از نظر کیفری مسئولیتی ندارد. البته در هر دو حالت، بانک موظف است گردش مالی حساب را برای مقام قضایی شفاف‌سازی کند.
آیا ارسال فیش واریز جعلی به‌تنهایی جرم است؟
اگر فرد عمداً فیش یا رسید جعلی ایجاد یا از آن برای فریب دیگری استفاده کند، رفتار او می‌تواند از نظر کیفری قابل پیگیری باشد؛ حتی اگر در نهایت مالی به دست نیاورده باشد.
برای اثبات جعلی بودن فیش واریزی چه مدارکی لازم است؟
تصویر فیش، پیام‌ها و مکالمات طرفین، اطلاعات حساب، استعلام بانکی و گزارش پلیس فتا از مهم‌ترین مدارکی هستند که می‌توانند در اثبات جعلی بودن رسید و نحوه فریب مؤثر باشند.
آیا می‌توان وجه یا مال از دست‌رفته را پس گرفت؟
بله، در صورت اثبات جرم، بزه‌دیده می‌تواند در کنار پیگیری کیفری، استرداد مال یا جبران خسارت واردشده را نیز از مرجع قضایی درخواست کند.
